Bilýän dilllerim kän bolmasa-da köplenç menden az dil bilýänler bilen boldym. Okaýan wagtlarymda hem häzir hem şeýle.

Kiçilikde şäherde ýaşaýanym üçin ors dilini öwrenipdim, her ýyl tomus aýlarynda oba baranymda ol ýerdäki deň-duşlar “Hany, ors dilinde bir geple hany…” diýip meniň ors dilinde bir-iki söz aýtmagymy soraýardylar. Ol wagtlar bolýänje zatlarymy aýdýardym, goşgy okardym, aýdym aýdardym. Obadakylara geň gelerdi.

Soň mekdebe başlansoň ara iňlis dili hem goşuldy. Aý indi dynuw ýokdy garyndaşlardan dagy. Soň türkmen-türk mekdebine girensoň iňlis diliniň ýanyna türk dili hem goşuldy. Menden başga dilde geplemämi soraýanlar zat düşünmese-de diňlän bolýarlar. Soňam “Näme diýdiň?” diýip düşündirmegimi soraýardylar.

Bu ýagdaý diňe çagakam, mekdepde okaýarkam bolar diýip pikir edýardim. Ýöne Türkiýede okaýan döwrümde indi bir tarapdan türkler başlady soramaga. Belli bir ýerden soň doýdurýan isleg bul. Soňky döwürde şol isleglere garşy allergiýa döredi. Kim sorasa ters jogap berip ugradýan bolupdyryn.

Esasanam türkler gaharymy getirýärdiler. Meniň syn edişime görä türkler daşary ýurt dillerini öwrenmekde pesiräk. Soňam olara 4-5 dil bilýän diýseň agyzlaryny açyp haýran galýarlar. Türklere garşy bir zadym ýok, ýöne olaryň milliýetçilikleri olaryň başga dil öwrenmegine päsgel berýän bolaýmasa. Biz kiçilikden iki dilli jemgyýetde ösenimiz üçin belki-de bize has aňsat gelýändir öwrenmek dilleri.

Türkmenistanda 15 ýyla golaý ýaşaýan türkler biziň türkmen dilimizi çözer diýip pikir ederdim. Ýok! Bilýän zady bar welin, edil arkaýyn öz pikrini türkmen dilinde berip bilenok. Henize çenli “Ň” sesini dogry çykaryp bilen türk görmedim.

Belki-de şonuň üçindir türkler menden “Hadi, rusça bişeyler söyle bi…” ýaly islegler bilen ýüzlenýärdirler…

5 Comments

  • tmheart

    Orta Aziya milletleri dil meselesinde oran bagtly. Biz uchin aksent koplench problema bolmayar taze dil owrenemizde. Hatda Arap dilindaki seslerem turkmen dilindaki S,Z seslerine oran mengzesh bolansong owrenmekde kynchylyk chekmeyaris.

    Turkler meselesinde dogry aydyang. Baku'da 5 yyl uniwersitet okap Azerbeyjan dilini dushinmeyan Turkleri kan gordum. Yogsa bularyng dilleri birbirlerine oran yakyn.

    Dil meselesine howesing bolsa alyp chykyp bolyar. Turkmenlere hijem kyn dal :) Isleg we gayrat bolsa bolany 😉

  • Nazar

    Kän haýyş edilýädi, ýöne soňky günler soraýan ýok, hudaýa şükür! Men esasy pahanym ýykýady, dostlaň arasynda gomparjak bolup, indi uniweri taşladym welin köşeşdi 😀

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *